این شکل کل فرآیند مدیریت ریسک تکنولوژیک را نشان میدهد و مشخص میکند Consequence Modeling فقط بخشی از فرآیند QRA است
گام 1 شناسایی خطر – Hazard Identification :
در این مرحله خطرات فرایندی شناسایی میشوند. خروجی این مرحله معمولاً Scenario register یا Hazardous events list است. ابزارهای رایج شامل HAZID، HAZOP و What‑If analysis هستند
گام 2 ارزیابی اولیه ریسک – Preliminary Risk Assessment :
در این مرحله غربال اولیه سناریوها انجام میشود تا مشخص شود کدام سناریوها نیاز به تحلیل دقیقتر دارند. معمولاً از Risk matrix استفاده میشود
گام 3 تحلیل دقیق سناریوها – Detailed Analysis of Scenarios :
در این مرحله دو مسیر تحلیل ممکن است انجام شود. مسیر اول تحلیل کیفی یا نیمه کمی سناریوها برای انسان، محیط و دارایی است. مسیر دوم انجام Quantitative Risk Analysis (QRA) است که شامل محاسبه فرکانس و پیامد است. Consequence Modeling در این بخش استفاده میشود تا اثرات فیزیکی سناریوها محاسبه شود
ارزیابی ریسک فردی – Individual Risk Evaluation: در مسیر QRA بعد از محاسبه پیامد و فرکانس، ریسک فردی و اجتماعی محاسبه میشود. این همان مرحلهای است که از نتایج PHAST در نرمافزارهایی مثل SAFETI استفاده میشود.
گام 4 پذیرش ریسک – Risk Acceptability (ALARP) :
در این مرحله بررسی میشود که آیا ریسک در محدوده قابل قبول است یا خیر. معمولاً از معیار ALARP (As Low As Reasonably Practicable) استفاده میشود. اگر ریسک بالا باشد اقدامات کاهش ریسک تعریف میشود
گام 5 برنامه اقدام – Action Plan :
در این مرحله اقدامات کاهش ریسک در Risk Register ثبت میشوند و برنامه اجرایی برای کاهش ریسک تدوین میشود
تفاوت Consequence Modeling و QRA
مدلسازی پیامد – Consequence Modeling :
هدف محاسبه اثرات فیزیکی یک حادثه است. خروجی آن شامل فاصله انتشار گاز سمی، شدت تابش حرارتی، فشار انفجار و محدوده آسیب است. ابزارهای رایج شامل PHAST، ALOHA هستند. در این مرحله فرکانس حادثه محاسبه نمیشود
تحلیل کمی ریسک – Quantitative Risk Analysis :
ترکیبی از دو بخش است: احتمال وقوع حادثه (Frequency analysis) و پیامد حادثه (Consequence analysis). خروجی آن شاخصهای ریسک مانند Individual Risk (IR) و Societal Risk (FN curve) است. نرمافزارهای رایج برای QRA شامل SAFETI هست
جمعبندی مفهومی
- Consequence Modeling محاسبه اثرات فیزیکی حادثه است
- QRA ترکیب احتمال وقوع حادثه و پیامد آن برای محاسبه ریسک است
- در عمل PHAST معمولاً برای Consequence Modeling استفاده میشود و خروجی آن به SAFETI یا ابزارهای QRA منتقل میشود
