تعریف Pontoon (خزینه) در مخازن سقف شناور
Pontoon یک حفره یا مخزن بسته پر از هوا است که به صورت محیطی یا شعاعی در ساختار سقفهای شناور (external یا internal floating roof tanks) تعبیه شده و موجب شناوری سقف روی سطح مایع میشود. این پانتونها اغلب از فولاد ساخته شده و در برابر خوردگی مقاوم میشوند.
وظایف Pontoon
| وظــیفه | توضــیح |
|---|---|
| ایجاد شناوری | با کمک نیروی شناوری، سقف را روی سطح مایع نگه میدارد |
| کاهش تبخیر | با حرکت سقف همراه سطح مایع، فضای بخار بالای سطح را حذف میکند |
| پایداری سازه | در مقابل بار باد و بار نامتقارن مایع داخل مخزن مقاومت ایجاد میکند |
رفرنس استانداردی
- API 650 Appendix H (Design of External Floating Roofs):
“Pontoons are closed compartments within the floating roof structure that provide buoyancy and stability to the roof as it floats on the liquid surface.”
- در API 653 برای بازرسی پانتونها الزاماتی بیان شده است (مانند عدم وجود خوردگی یا نشتی داخلی)
علائم وجود مشکل در پانتون
- افت ناگهانی سقف
- غیربالانس شدن سقف
- وجود رطوبت در پانتونها (در حین بازرسی)
- نشت مایع از طریق جوش یا فلنج پانتون
انواع مخزن با سقف شناور از لحاظ نوع سقف
سه نوع از اين مخزنها بيش از انواع ديگر به كار میروند…
سقفهای ماهيتابهای Pan Type
اين سقفها مسطح بوده و از فولاد ساخته میشوند و دارای پايههای عمودی هستند كه به سقف متصل میباشند. نقطهی ضعف اين سقفها اين است كه به مجرد سوراخشدن غرق میشوند.
سقفهای خزينهدار Single Deck (annular Pontoon Type)
كه در آن خزينهای جعبه مانند و تو خالی پيرامون سقف نصب شده (خزینه کل سقف را در بر نمی گیرد)، آن را شناور كرده است. برتری اين نوع سقف در اين است كه با سوراخشدن يك يا چند خزينه غرق نخواهد شد.
سقفهای خزينهدار double deck
كه در آن خزينهای جعبه مانند و تو خالی پيرامون سقف نصب شده (خزینه کل سقف را در بر نمی گیرد)، آن را شناور كرده است. برتری اين نوع سقف در اين است كه با سوراخشدن يك يا چند خزينه غرق نخواهد شد.
خزینه کل سقف را در بر میگیرد
سقفهای خزينهدار double deck
خزینه کل سقف را در بر نمیگیرد
سقفهای خزينهدار single deck
انواع مخزن با سقف شناور از لحاظ نوع سقف
انواع سقف شناور در شکل دیده میشود: (single deck و double deck در قسمت c و d دیده میشوند)
مقایسه انواع سقف شناور از نظر کاربرد
انواع سقف شناور در شکل دیده میشود: (single deck و double deck در قسمت c و d دیده میشوند)
| نوع سقف شناور | توضیح مختصر | شرایط استفاده | مثال ماده ذخیرهشده | مرجع |
|---|---|---|---|---|
| (a) Pan Type | سادهترین نوع سقف، فقط یک صفحه deck با لبه | برای مواد با فشار بخار کم تا متوسط، در شرایط آب و هوای آرام | نفت سفید، گازوئیل | API 650 H.4.1 |
| (b) Compartmental | پانتونها به چند بخش مجزا تقسیم شدهاند؛ پایداری بالاتر | مواد فرارتر با نیاز به ایمنی بیشتر در برابر غرقشدگی سقف | حلالها | API 650 H.4.2 |
| (c) Single Deck Pontoon | پانتون محیطی در اطراف یک deck سبک | کاربرد عمومی، سازش خوب بین ایمنی و هزینه | نفتا، نفت خام سبک | API 650 H.4.3 |
| (d) Double Deck Pontoon | دارای دو لایه deck با پانتونهای مجزا؛ مقاومت و پایداری بالا | برای مواد با فشار بخار بالا، اشتعالپذیر یا سمی، یا در مناطق بادخیز | بنزین، متانول، ایزوبوتان | API 650 H.4.4 |
| فاکتور | Pan | Compartmental | Single Deck Pontoon | Double Deck Pontoon |
|---|---|---|---|---|
| پایداری در برابر باد و موج | ضعیف | متوسط | خوب | عالی |
| مقاومت در برابر خوردگی | کم | متوسط | خوب | عالی |
| هزینه ساخت | پایین | متوسط | متوسط | بالا |
| نگهداری در شرایط سخت | ضعیف | خوب | خوب | عالی |
| امنیت در صورت نشتی یک بخش | ندارد | متوسط | متوسط | بالا |
انواع مخزن با سقف شناور TYPES OF FLOATING ROOF
- External floating roof (EFR) سقف شناور بیرونی
- Internal floating roof(IFR) سقف شناور درونی
اگر قسمت بالای تانک باز باشد EFR نامیده می شود، و اگر به وسیلهی یک سقف ثابت دیگر مسدود باشد IFR نامیده می شود
می توان با افزودن یک سقف ثابت به تانک EFR آنها را به IFR تبدیل کرد
مخازن سقف شناور درونی یا بیرونی باشد؟
مخازن سقف شناور بیرونی برای موادی كه سمی نبوده و يا آتشگيری كمی دارند، مناسب میباشند
درصورتيكه فشار بخار مادهای در همين محدوده بوده ولی ماده مذكور سمی و يا آتشگير باشد از نوع خاصی از مخازن با سقف شناور كه دارای يك سقف ثابت نيز میباشد، استفاده میگردد. اين نوع مخازن اصطلاحا Internal Floating Roof گفته میشوند



