گامهای ۵ و ۶ با هم ترکیب میشوند تا حفاظهای موجود شناسایی شده و هرگونه حفاظ یا کنترل جدید مورد نیاز برای عملیات SIMOPS پیشنهاد شود. این دو گام باید بهطور همزمان انجام شوند، زیرا نیاز به حفاظهای جدید را نمیتوان بدون درک درست از حفاظهای موجود ارزیابی کرد.
هنگام ارزیابی نیاز به حفاظهای جدید برای مدیریت مؤثر SIMOPS، بهرهگیری از سلسلهمراتب کنترل (Hierarchy of Controls) بسیار آموزنده است. مؤسسه ملی ایمنی و بهداشت حرفهای آمریکا (NIOSH) و مرکز ایمنی فرایند شیمیایی (CCPS)، این سلسلهمراتب را از مؤثرترین تا کماثرترین روش برای محافظت از کارکنان به شرح زیر دستهبندی کردهاند:
- حذف (Elimination) : حذف فیزیکی خطر (مؤثرترین روش)
- جایگزینی (Substitution) : جایگزین کردن خطر
- کنترلهای مهندسی (Engineering Controls) : جداسازی افراد از خطر
- کنترلهای مدیریتی (Administrative Controls) : تغییر در نحوه کار افراد
- تجهیزات حفاظت فردی (PPE) : محافظت از کارگر با تجهیزات (کماثرترین روش)
حذف (Elimination)
حذف خطر مؤثرترین راه برای کنترل خطرات SIMOPS است. با جابهجا کردن یکی از عملیاتها به روز یا ساعت دیگر، دیگر «عملیات همزمانی» وجود نخواهد داشت. برای مثال، در حادثه کارخانه کاغذسازی Evergreen Packaging، عملیات همزمان شامل دو تیم پیمانکار مجزا بود که در یک واحد بزرگ مشغول دو فعالیت تعمیراتی متفاوت بودند. این وضعیت SIMOPS میتوانست با جداسازی زمان فعالیتها حذف شود. راهکار دیگر این بود که تیم Blastco کار را در شیفت روز (که هوا گرمتر است) انجام میداد تا نیاز به استفاده از تفنگ حرارتی برای گرم کردن رزین حذف شود.
جایگزینی (Substitution)
اگر حذف خطر ممکن نباشد، باید به جایگزینی فکر کرد. در حادثه مذکور، اگر تیم پیمانکار از رزینی استفاده میکرد که در دمای پایینتری سفت میشد، نیازی به تفنگ حرارتی نبود و خطر ناشی از آن حذف میشد.
ترکیبی از کنترلها
اغلب ترکیبی از کنترلهای مختلف، مؤثرترین راه برای محافظت از کارکنان در برابر خطرات SIMOPS است. در گزارش CSB درباره حادثه Evergreen، دلایل حادثه شامل نقص در موارد زیر بود:
- کنترلهای مهندسی: عدم استفاده از فنهای تهویه برای تأمین هوای تازه داخل برج.
- کنترلهای مدیریتی: عدم شناسایی تفنگ حرارتی به عنوان منبع اشتعال، عدم استفاده از گرمکن بشکه در خارج از برج، برنامهریزی ضعیف پیش از کار، و هماهنگی و ارتباطات نامناسب بین دو تیم.
- اطلاعات ایمنی فرایند (PSI): درک ناکافی از خطرات مواد قابل اشتعال موجود در رزین و متریال ساخت برج.
شناسایی و اجرای کنترلهای جدید
شناسایی کنترلهای جدید بخشی ضروری از هر ارزیابی خطر SIMOPS است. گزارش CSB پیشنهادهایی ارائه داد که در صورت اجرا میتوانست از حادثه جلوگیری کند:
- تعبیه گرمکن بشکه در خارج از فضای بسته.
- هماهنگی و ارتباط مستمر بین دو تیم پیمانکاری.
- پیشبینی خدمات امداد و نجات اضطراری برای کار در فضای بسته.
فهرستی از حفاظها و کنترلهای اضافی برای SIMOPS:
- کنترل و محدود کردن دسترسی پرسنل به مناطق عملیات همزمان.
- اطمینان از در نظر گرفتن عوامل ارگونومیک (مانند فضاهای کاری تنگ و دفعات استراحت).
- تدوین و اجرای برنامه ارتباطی (Communication Plan) برای آگاه نگاه داشتن تمام افراد و گروهها.
- ایجاد مانع (Barrier) فیزیکی بین فعالیتها برای حفظ فاصله بین تیمها.
- نصب نقاط ایزولاسیون اضافی (بلایند، قفل و برچسب، یا کار-سیل).
- تغییر مسیر تردد در داخل تأسیسات در طول عملیات SIMOPS.
- تضمین وجود مسیرهای جایگزین برای خروج اضطراری و پاسخ به حوادث.
- تخلیه موجودی مواد مخازن و تجهیزات پیش از انجام عملیات لیفت بالای سر آنها.
مثـــال
| راهکار کنترلی / حفاظتی | مثال ۱ | مثال 2 | مثال 3 |
|---|---|---|---|
| کنترل و محدود کردن دسترسی پرسنل | استفاده از نوار خطر و تابلوهای “ورود ممنوع” در اطراف جرثقیل | ابطال کارت تردد پرسنل غیرمرتبط با پروژه در بازه زمانی تست فشار | استقرار نگهبان (Flagman) در مبادی ورودی واحد عملیاتی |
| در نظر گرفتن عوامل ارگونومیک | افزایش تعداد نوبتهای استراحت برای جوشکاران در فضاهای بسته و گرم | استفاده از ابزارهای بادی یا شارژی سبک برای کاهش فشار فیزیکی در نقاط تنگ | فراهم کردن پلتفرمهای کار موقت برای جلوگیری از خم شدن بیش از حد |
| تدوین و اجرای برنامه ارتباطی | برگزاری جلسه TBM مشترک بین تیم حفاری و تیم ساختوساز در شروع هر شیفت | استفاده از کانالهای رادیویی (بیسیم) اختصاصی و مجزا برای هر تیم عملیاتی | نصب تابلوهای اعلان وضعیت لحظهای (مثل وضعیت دتکتورها) در مسیرهای اصلی |
| ایجاد مانع (Barrier) فیزیکی | نصب پردههای ضدجرقه و نسوز بین محل جوشکاری و تجهیزات حساس | استفاده از نیوجرسی یا راه بندهای بتنی برای جدا کردن مسیر پیاده از محل تردد ماشینآلات | نصب توریهای محافظ سقوط اشیاء (Debris Netting) زیر محل کار در ارتفاع |
| نصب نقاط ایزولاسیون اضافی | نصب اسپکتیکال بلایند (Spectacle Blind) در ورودی اصلی مخزن علاوه بر بستن ولوها | استفاده از قفلهای چندگانه (Multi-Lock) | پلمب کردن (Car Seal) ولوهای تخلیه اضطراری در وضعیت بسته طی عملیات حساس |
| تغییر مسیر تردد در داخل تأسیسات | مسدود کردن جاده اصلی سایت و ایجاد جاده فرعی برای عبور تریلرهای حامل تجهیزات سنگین | تعیین مسیرهای اختصاصی برای تردد لیفتراکها به دور از محل تجمع کارگران | نصب علائم راهنمای موقت برای هدایت خودروهای امدادی از مسیرهای خلوتتر |
| تضمین مسیرهای خروج اضطراری جایگزین | تعبیه پلههای موقت (Scaffolding Stairs) در ضلع مقابل نردبان اصلی مخزن | بازگشایی دربهای پشتی واحد که در شرایط عادی بسته هستند | اطمینان از عدم تجمع ضایعات و مصالح در مسیرهای فرار منتهی به نقاط امن (Assembly Points) |
| تخلیه موجودی مواد پیش از لیفت | تخلیه کامل گاز مایع از لاینهای زیر مسیر حرکت جرثقیل (Depressurizing) | شستشو و بخارزنی (Steaming) مخازن اتمسفریک پیش از جابجایی تجهیزات از روی آنها | جایگزینی مواد سمی داخل درامها با آب یا نیتروژن در زمان تعمیرات بالاسری |
